Летото е одлична можност децата постепено да стекнуваат поголема самостојност. За неколку недели започнува новата учебна година, а за некои деца тоа ќе значи дека првпат сами ќе се враќаат дома по наставата или накратко ќе остануваат сами додека родителите се на работа.
Секако, не постои возраст на која сите деца се подеднакво подготвени за тоа. Некои ќе се чувствуваат сигурно веќе на десет или единаесет години, додека на други ќе им биде потребно повеќе време. Најважно е родителите реално да ја проценат зрелоста на своето дете и навреме да го подготват за различни ситуации.
Во Јапонија токму на ова му се посветува големо внимание. Децата уште од најрана возраст се учат на одговорност, снаодливост и безбедно однесување во секојдневниот живот. И родителите и училиштата нагласуваат дека самостојноста не се стекнува одеднаш, туку се гради чекор по чекор.
Ако размислувате ова лето вашето дете повремено да останува само дома, овие десет правила можат да бидат добра основа.
- Вратата не се отвора на непознати лица
Најважното правило е детето да не отвора врата на никого што родителите претходно не го најавиле. Дури и ако лицето се претстави како доставувач, мајстор или сосед, вратата не треба да се отклучува.
- Телефонскиот број на родителите треба да го знае напамет
Мобилниот телефон може да се испразни или да се изгуби. Затоа е важно детето напамет да знае барем еден телефонски број од родител или друга доверлива возрасна личност.
- Детето треба да знае кому може да се обрати за помош
Разговарајте со детето кои луѓе се оние на кои може да им верува ако му затреба помош. Тоа може да бидат баба, дедо, близок сосед или семеен пријател. Важно е да знае дека секогаш има на кого да се потпре.
- Не треба секому да кажува дека е само дома
Ако заѕвони телефонот или некој тропне на вратата, детето не треба да кажува дека е само. Доволно е кратко да одговори дека родителите моментално не можат да дојдат.
- Без договор со родителите нема излегување од дома
Јасно договорете се дека додека сте отсутни, детето нема да излегува од домот и нема да поканува другарчиња без ваша дозвола.
- Вежбајте како да постапи во итни ситуации
Што ако снема струја? Што ако се вклучи противпожарниот аларм? Што ако се исплаши? Ваквите ситуации најдобро е однапред да ги поминете преку разговор или игра, за детето да знае како да реагира.
- Потсетете го и на правилата за безбедност на интернет
Ако е само дома, веројатно дел од времето ќе помине на интернет. Објаснете му дека не смее да споделува лични податоци, домашна адреса или информации дека во тој момент е само.
- Научете го на основни безбедносни навики
Заклучувањето на вратата, проверката дали домот е безбедно затворен и внимателното користење на електричните уреди се мали навики што можат да направат голема разлика.
- Охрабрете го да му верува на сопственото чувство
Ако некоја ситуација му изгледа сомнителна или го вознемири, кажете му дека секогаш може да ве повика. Подобро е да се јави и за нешто што можеби не е важно, отколку да премолчи нешто што го загрижува.
- Самостојноста се учи со вежбање
Најдобар начин детето да стекне сигурност не е долг разговор, туку практична подготовка. Одглумете дека некој ѕвони на врата, разговарајте што да направи ако го изгуби клучот или што да каже ако му се јави непознато лице. Кога однапред ќе ги извежба ваквите ситуации, многу полесно ќе се снајде ако навистина се случат.
Самостојноста не е натпревар
Секое дете се развива со свое темпо и не постои универзална возраст кога треба да останува само дома. На некои деца ќе им биде потребно повеќе време, на други помалку. Најважно е да се чувствуваат безбедно и да знаат како да постапат ако се случи нешто неочекувано.
Летото е вистинска можност за мали, но важни чекори. Не за децата што побрзо да станат самостојни, туку за постепено да изградат одговорност, самодоверба и чувство дека можат да се грижат за себе. Токму овие вештини ќе им бидат од голема корист кога повторно ќе започне учебната година – без разлика дали сами ќе се враќаат од училиште, ќе одат на тренинг или ќе извршуваат мали семејни обврски.
