Користењето екрани во текот на првите две години од животот е поврзано со долгорочни последици врз здравјето и квалитетот на животот, покажува нов систематски преглед на научните докази.
Анализата утврдила докази дека употребата на дигитални медиуми – особено телевизија, мобилни телефони и таблети – е широко распространета кај децата помлади од две години и може да биде поврзана со потенцијална штета за детскиот развој.
Времето поминато пред екраните доведува до помалку можности за поврзување со родителите или старателите, помалку игра со други деца, ограничен развој на јазикот и зголемена прекумерна сензорна стимулација.
Една од главните причини за раната изложеност на екрани е оптовареноста на родителите, поради што тие честопати се потпираат на екраните како средство за занимавање на децата
„Заклучивме дека користењето екрани кај децата помлади од две години претставува глобален проблем кој во 2026 година не се адресира соодветно“, изјави Рејф Клејтон, виш предавач на Универзитетот во Лидс. Бидејќи првите две години од животот се клучни за поставување на темелите на физичкото и менталното здравје на детето, времето поминато пред екраните „има последици за цела една генерација и за нејзиниот иден квалитет на живот“, додаде тој.
Врз основа на добиените резултати, истражувачите од четири британски универзитети – Универзитетот во Лидс, Универзитетот Лидс Тринити, Универзитетот Астон и Универзитетот Лафборо – препорачуваат децата помлади од две години воопшто да не бидат намерно и редовно изложувани на екрани.
Тие повикуваат повторно да се разгледаат сите препораки што сугерираат заедничко користење екрани со деца под две години или тврдат дека технологијата со екрани е соодветна „за сите возрасти“.
„Се надеваме дека овие наоди ќе им помогнат на родителите, здравствените работници и носителите на политики да поттикнат одржлива употреба на технологијата и да придонесат за развој на соодветни насоки за малите деца“, изјави Ричард Џејмс, експерт за зависнички однесувања од Универзитетот Лафборо. Тој додаде дека, поради недостигот од јасни насоки, родителите „ненамерно ги учат децата и бебињата да развиваат нездрави навики и однос кон уредите со екрани“.
Сè повеќе деца користат екрани
Истражувачите наведуваат дека до двегодишна возраст секојдневното користење екрани е речиси универзално и ги надминува препорачаните ограничувања. Тие истакнуваат дека една од главните причини за раната изложеност на екрани е оптовареноста на родителите, поради што тие честопати се потпираат на екраните како средство за занимавање на децата.
„Семејствата се справуваат со овој предизвик без информациите и поддршката што им се потребни. Одговорноста не може да биде само на нивните плеќи“, изјави Андреа Лидсом, основач на Фондацијата „1001 Critical Days“, која ја нарача оваа анализа.
Таа додаде дека и технолошките компании мора да ја признаат својата улога и дека на родителите не треба да им се нуди или промовира содржина означена како соодветна за бебиња, кога научните докази укажуваат на спротивното, пренесува Euronews.
