Родителството носи многу убави моменти, но има и денови кога детскиот плач, караниците меѓу браќата и сестрите, одбивањето да соработуваат, утринското брзање или постојаното повторување на истите работи едноставно стануваат премногу. Тогаш може да дојде момент кога родителот ќе почувствува дека повеќе не може да издржи.
Лутината е нормална емоција и секој родител понекогаш ја чувствува. Проблемот не е самото чувство на лутина, туку начинот на кој реагираме кога емоциите ќе нè преплават. Добрата вест е дека можеме да ги препознаеме сопствените реакции и постепено да научиме поинаку да се справуваме со нив.
Препознајте ги знаците пред да „експлодирате“
Кај секого лутината може да се манифестира различно. Можеби чувствувате напнатост во телото, забрзано дишење, ја стегате вилицата или забележувате дека почнувате да зборувате сè погласно.
Обидете се да ги препознаете вашите лични предупредувачки знаци. Колку порано ги забележите, толку е поголема веројатноста дека ќе успеете да застанете пред да реагирате на начин за кој подоцна би можеле да жалите.
Застанете и вдишете
Кога чувствувате дека ја губите контролата, дури и неколку моменти пауза можат да направат голема разлика.
Ако детето е на безбедно место, оддалечете се накратко. Вдишете длабоко неколку пати, напијте се вода или едноставно обидете се неколку секунди да не кажете ништо.
Не мора секоја ситуација да ја решите веднаш.
Понекогаш е многу подобро да кажете: „Сега сум многу лута и ми требаат неколку минути да се смирам“, отколку да продолжите со разговорот додека сте преплавени од емоции.
Запрашајте се што навистина стои зад лутината
Понекогаш не се лутиме само поради однесувањето на детето.
Можеби не сме наспани, загрижени сме поради работата, под стрес сме поради финансии или едноставно сме премногу исцрпени. Детето кое во тој момент одбива да ги облече чевлите можеби е само последната капка што ја прелеала чашата.
Кога ќе станеме свесни за она што навистина нè оптоварува, полесно можеме да разбереме дека детето можеби не е вистинската причина за нашата силна реакција.
Не очекувајте совршенство – ниту од себе, ниту од децата
Децата ги тестираат границите, ги забораваат упатствата, прават неред, се караат и понекогаш се однесуваат на начин што може да биде исклучително напорен за родителите.
Тоа не значи дека треба да го толерираме секое однесување. На децата им се потребни јасни граници. Сепак, важно е да разликуваме однесување што навистина треба да се коригира од реакциите што се последица на возраста, развојот или моменталните емоции на детето.
И родителите не се совршени. Понекогаш ќе го повишиме тонот или ќе реагираме полошо отколку што сме сакале.
Најважно е што ќе направиме потоа.
Извинете се кога ќе згрешите
Некои родители се плашат дека со извинувањето пред детето ќе го изгубат авторитетот. Но, искреното извинување всушност може да биде важна лекција.
Можете да кажете: „Жал ми е што викав. Бев многу лута, но не требаше така да разговарам со тебе.“
На тој начин не му кажувате на детето дека неговото однесување било во ред. И понатаму можете да разговарате за она што го направило и да поставите јасни граници. Но истовремено му покажувате дека сите луѓе грешат и дека е важно да преземат одговорност за сопствените постапки.
Најдете време и за себе
Родителите често ги ставаат потребите на сите други пред своите. Но, човек кој постојано е исцрпен и под стрес има многу помалку трпение и енергија за справување со секојдневните предизвици.
Времето за себе не мора да значи цел слободен викенд. Понекогаш се доволни неколку минути мир, кратка прошетка, разговор со пријателка, туширање без прекини или шолја кафе во тишина.
Грижата за себе не е себичност. Таа може да помогне да бидеме посмирени и поприсутни родители.
Зборувајте за емоциите
Децата гледаат како возрасните реагираат кога се лути. Ако видат дека можеме да кажеме како се чувствуваме, да застанеме и да се смириме пред да реагираме, и тие постепено учат дека постојат различни начини за справување со силните емоции.
Можете отворено да кажете: „Сега сум фрустрирана и ми треба момент да се смирам.“
Тоа е многу покорисен пример отколку да се преправаме дека никогаш не сме лути.
Кога е време да побарате помош?
Ако чувствувате дека лутината често ве преплавува, редовно ја губите контролата или вашите сопствени реакции ве плашат, важно е да побарате поддршка.
Разговорот со партнерот, член на семејството, пријател или стручно лице може да помогне подобро да разберете што ви се случува и да најдете начини полесно да се справувате со стресот.
Барањето помош не е знак на слабост. Напротив, тоа може да биде важен чекор кон создавање помирна и побезбедна семејна средина.
