ПИШУВА:
Катерина Шекеровска-Димовска
katerina@pedijatar.mk
Здружението на лекари по општа и семејна медицина (ЗЛОМ-СМ) од 24 до 26 април 2026 година во хотелот „DoubleTree by Hilton“ – Скопје го организира својот 27. Симпозиум со меѓународно учество под наслов „Четири системи – една индивидуа“. Овој значаен настан е посветен на интегрираниот пристап во медицината, каде што фокусот е ставен на пациентот како целина.
За програмата која опфаќа широк спектар на теми – од кардиоваскуларни заболувања до ретки болести, како и за улогата на семејниот лекар во современиот систем, разговаравме со д-р сци. Драган Ѓорѓиевски, претседател на Здружението на лекари по општа и семејна медицина (ЗЛОМ-СМ) и потпретседател на Европската унија на семејна медицина (УЕМО).
Од 24 до 26 април 2026 година, во хотелот „Хилтон“ во Скопје, ќе се одржи 27. Симпозиум со меѓународно учество на ЗЛОМ-СМ под наслов „Четири системи – една индивидуа“. Како го толкувате овој концепт и која е улогата на семејниот лекар како координатор на здравствената грижа?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Концептот „Четири системи – една индивидуа“ упатува на холистички пристап кон пациентот, каде што човекот не се гледа низ призма на еден орган или дијагноза, туку како интегрирана целина во која се испреплетуваат повеќе системи што постојано меѓусебно влијаат. Семејниот лекар е централната фигура што ги обединува овие системи во практиката: прв контакт и континуитет – го познава пациентот низ времето, во различни животни фази и здравствени состојби; интегратор на информации – ги поврзува податоците од специјалисти, болничка грижа, психолошка поддршка и социјални служби во една смислена целина; координатор на мултидисциплинарна грижа – упатува, следи, приоретизира и спречува фрагментација на грижата, особено кај пациенти со повеќекратни хронични болести.
Програмата опфаќа широк спектар на теми – од аритмии и хипертензија, до невролошки состојби, хепатити, ГЕРБ итн. Од што се водевте при селекција на темите и што сметате дека е особено важно за секојдневната практика на матичните лекари?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Програмата е креирана да биде корисна, применлива и реална, насочена кон зајакнување на улогата на матичниот лекар како клучен носител на интегрирана, континуирана и пациент-центрирана здравствена грижа. Темите не се избрани затоа што се „интересни“, туку затоа што се – неопходни.
Матичниот лекар речиси секогаш е првиот контакт на пациентот со здравствениот систем и често единствениот што го следи пациентот континуирано. Неговата улога не е да ја постави конечната дијагноза, туку да препознае дека „нешто не се вклопува“
При селекцијата на темите за програмата се водевме од реалните потреби на секојдневната работа на матичните лекари, односно од она со што тие најчесто и најкомплексно се соочуваат во ординацијата. Клучни критериуми при изборот на темите:
- Висока преваленца во примарната здравствена заштита: Аритмиите, хипертензијата, ГЕРБ, хроничните хепатити и невролошките состојби се меѓу најчестите причини за посета кај матичен лекар. Тоа се дијагнози што не се „ретки“, туку секојдневни – често во комбинација една со друга.
- Комплексност и преклопување на состојбите: Пациентите ретко доаѓаат со „чиста“ дијагноза. Хипертензивен пациент со аритмија, анксиозност и ГЕРБ е типичен пример. Темите се избрани така што ја одразуваат токму таа клиничка реалност.
Еден дел од симпозиумот е посветен и на ретките болести, со акцент на дијагностичките предизвици. Која е улогата на матичниот лекар во нивното рано препознавање и навремено насочување на пациентите?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Ретките болести, иако поединечно се среќаваат ретко, како група не се ретки и претставуваат значаен дијагностички и организациски предизвик – особено во примарната здравствена заштита. Матичниот лекар речиси секогаш е првиот контакт на пациентот со здравствениот систем и често единствениот што го следи пациентот континуирано. Неговата улога не е да ја постави конечната дијагноза, туку да препознае дека „нешто не се вклопува“.
Свесни за високите стандарди што ЗЛОМ-СМ ги постави со последните конгреси и симпозиуми, организацијата на 27. Симпозиум е осмислена така што не нуди само предавања, туку целосно едукативно и професионално искуство, фокусирано на интеракција, размена и практична применливост
Клучни сигнали што треба да поттикнат сомнеж се: атипична клиничка слика или симптоми што не одговараат на вообичаени дијагнози, слаб или никаков одговор на стандарден третман, прогресивни, мултисистемски симптоми, повторувани посети со различни, наизглед неповрзани тегоби и семејна историја или појава на симптоми од рана возраст.
Токму оваа способност за препознавање на шаблони низ времето е една од најголемите предности на семејната медицина.
Слободните теми традиционално предизвикуваат голем интерес. Колку е значаен овој простор, особено за младите лекари, за презентација на искуства и примери од секојдневната практика?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Слободните теми имаат исклучително значајно место во рамки на симпозиумот, токму затоа што претставуваат „глас од теренот“ – реалната, жива семејномедицинска практика, со сите свои предизвици, дилеми и креативни решенија. Додека поканетите предавања ги пренесуваат водичите и препораките, слободните теми покажуваат како тие навистина се применуваат во секојдневна ординација – често во услови на ограничено време, ресурси и системски бариери. За младите матични лекари и специјализанти, слободните теми се прв чекор во научно и стручно изразување, безбеден простор за споделување на клинички дилеми, нејасни случаи или успешни интервенции, можност да добијат повратна информација од поискусни колеги, начин да изградат самодоверба и чувство на припадност кон професионалната заедница.
- Повеќе информации за програмата и начинот на пријавување можете да најдете на официјалната страница на 27. Симпозиум со меѓународно учество на ЗЛОМ-СМ
Просторот за слободни теми е срцето на симпозиумот. Тој ја поврзува науката со практиката и искуството со ентузијазмот. Особено за младите лекари, тоа е можност не само да презентираат, туку да станат активен дел од професионалниот дијалог – а токму од таму започнува растот и на поединецот и на семејната медицина како дисциплина.
Симпозиумот силно го нагласува мултидисциплинарниот пристап. Што значи тоа во практика и каква размена на знаења и искуства може да се очекува меѓу колегите од различни нивоа на здравствената заштита?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Мултидисциплинарниот пристап, кој е силно нагласен на симпозиумот, во практика значи надминување на границите меѓу специјалностите и нивоата на здравствена заштита, со заедничка цел – подобра, покоординирана и поквалитетна грижа за пациентот. Во контекст на симпозиумот, мултидисциплинарниот пристап значи создавање мостови – меѓу нивоата на здравствената заштита, меѓу специјалностите и меѓу теоријата и практиката.
Од 27. Симпозиум на ЗЛОМ-СМ учесниците можат да очекуваат високо професионално организиран настан, со модерен формат, нагласена интерактивност и квалитетни панел-дискусии што одговараат на реалните потреби на секојдневната медицинска практика. Целта не е само да се пренесе знаење, туку да се создаде простор за дијалог, учење и заедничко унапредување на семејната медицина
Таквата размена на знаења и искуства не само што ја унапредува стручноста на поединецот, туку директно се одразува и врз квалитетот и безбедноста на грижата за пациентот. Преку панели, клинички случаи и интерактивни сесии се гради заеднички јазик меѓу различните специјалности, се намалуваат недоразбирањата и дуплирањето на испитувања, се подобрува континуитетот на грижата, особено кај пациенти со хронични и комплексни состојби.
Мултидисциплинарноста не е само присуство на повеќе специјалности во иста сала, туку активен дијалог и меѓусебно учење.
Со последните конгреси и симпозиуми, ЗЛОМ-СМ постави високи стандарди во организацијата. Што можат учесниците да очекуваат од 27. Симпозиум во поглед на форматот, интерактивноста и панел-дискусиите?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Свесни за високите стандарди што ЗЛОМ-СМ ги постави со последните конгреси и симпозиуми, организацијата на 27. Симпозиум е осмислена така што не нуди само предавања, туку целосно едукативно и професионално искуство, фокусирано на интеракција, размена и практична применливост. Од 27. Симпозиум на ЗЛОМ-СМ учесниците можат да очекуваат високо професионално организиран настан, со модерен формат, нагласена интерактивност и квалитетни панел-дискусии што одговараат на реалните потреби на секојдневната медицинска практика. Целта не е само да се пренесе знаење, туку да се создаде простор за дијалог, учење и заедничко унапредување на семејната медицина.
Како ваквите стручни настани, но и Вашата активна улога во Европската унија на семејна медицина (УЕМО), придонесуваат за зајакнување на позицијата и видливоста на семејниот лекар во македонскиот здравствен систем?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Ваквите стручни настани ја зајакнуваат улогата на семејниот лекар преку континуирана едукација, размена на искуства и јасно позиционирање на примарната здравствена заштита како темел на здравствениот систем. Тие ја зголемуваат видливоста на матичните лекари пред колегите од други специјалности и пред здравствените институции. Активната улога во УЕМО овозможува пренос на европски стандарди, политики и добри практики во македонскиот контекст. Со тоа, барањата и предизвиците на семејните лекари добиваат поголем кредибилитет и тежина во националниот дијалог. Комбинацијата од домашна и меѓународна активност го зајакнува професионалниот идентитет и ја прави семејната медицина поатрактивна за младите лекари. На крај, сето тоа директно придонесува за поквалитетна, покоординирана и пациент-центрирана здравствена грижа.
Просторот за слободни теми е срцето на симпозиумот. Тој ја поврзува науката со практиката и искуството со ентузијазмот. Особено за младите лекари, тоа е можност не само да презентираат, туку да станат активен дел од професионалниот дијалог – а токму од таму започнува растот и на поединецот и на семејната медицина како дисциплина
За крај, која е Вашата покана до колегите – зошто присуството на 27. Симпозиум на ЗЛОМ-СМ е важно за секој здравствен работник кој се залага за квалитетна и современа здравствена заштита?
Д-р сци. Ѓорѓиевски: Симпозиумот на ЗЛОМ-СМ е можност за секој здравствен работник да го надгради своето знаење со современи, практично применливи содржини и да биде дел од стручен дијалог насочен кон пациентот како целина. Присуството значи размена на искуства со колеги од различни нивоа на здравствената заштита и зајакнување на мултидисциплинарната соработка. Симпозиумот нуди јасни одговори на секојдневни клинички дилеми и поттикнува критичко размислување. Тој е и простор за професионално поврзување, меѓусебна поддршка и заедничко учење. За сите што се залагаат за квалитетна, современа и пациент-центрирана здравствена заштита, ова не е само настан, туку инвестиција во сопствената практика и во иднината на здравствениот систем.
