Ако вашето дете почнало да јаде цврста храна, сигурно безброј пати сте го слушнале предупредувањето дека путерот од кикирики не доаѓа предвид до третата година. Иако загриженоста е разбирлива — особено затоа што податоците покажуваат дека алергијата на кикирики погодува приближно две од сто деца — време е овој застарен совет да се остави во минатото.
Најновите истражувања сугерираат дека кикириките треба да се воведат во исхраната на бебето значително порано, како клучен дел од новите стратегии за превенција на алергии, пишува Today’s Parent.
Зошто дојде до ваков пресврт?
Студија од 2024 година, објавена во списанието Pediatrics, која анализирала податоци од повеќе од 120.000 доенчиња и мали деца во САД, открила дека бројот на алергии на кикирики опаѓа токму благодарение на новите нутритивни насоки.
Тоа значи дека раното воведување повеќе не е само теорија, туку стратегија што ги менува правилата и спречува алергии уште пред да се појават. Дополнително, нова студија од 2025 година, исто така објавена во Pediatrics, се надоврзува на претходното истражување и нуди уште посилни докази дека раното воведување е клучно за намалување на алергиите на храна.
Што откри најновата студија?
Резултатите од студијата објавена во октомври 2025 година во Pediatrics покажуваат слични заклучоци. Истражувачите откриле дека воведувањето алергена храна кај деца помлади од три години има мерлив ефект во спречувањето алергии на храна.
Наодите се навистина импресивни. Кај доенчињата кај кои кикириките и другите вообичаени алергени биле воведени на возраст од четири до шест месеци, бил забележан драстичен пад на алергиите.
Кај генерацијата деца родени меѓу 2015 и 2017 година, бројот на алергии на кикирики се намалил за 27 проценти, додека кај децата родени меѓу 2017 и 2019 година падот изнесувал дури 43 проценти, во споредба со децата родени во 2015 година. Иако претходните студии укажуваа на намалување до 40 проценти, ова ново истражување го потврдува трендот на многу поголем примерок.
Добри вести и надвор од САД
Иако студијата е фокусирана на американската популација, нејзините резултати се совпаѓаат со слични препораки во Канада и пошироко. За Кетрин Џексон, мајка на три деца, резултатите се особено охрабрувачки.
„Оваа студија потврдува дека стратегиите за превенција на алергии на храна функционираат и во реалниот свет“, изјави таа. „Ова се возбудливи вести за родителите и голема победа за јавното здравје. Со години на родителите им се советуваше да избегнуваат кикирики, што ненамерно придонесе за пораст на алергиите на јаткасти плодови.“
Со неа се согласува и д-р Алис Хојт, главна алергологинка во Институтот за алергии на храна Хојт: „Ова е првата голема, реална примена на насоките од студијата LEAP и покажува дека раното воведување навистина функционира.“
„Да се види толку значаен пад на алергиите на кикирики и на алергиите на храна воопшто, толку брзо по промената на насоките, е огромна победа за јавното здравје. Со поголема информираност кај родителите и педијатрите кои ги следат препораките, оваа едноставна интервенција може да го трансформира здравјето на децата.“
Какви беа препораките порано?
Пред студијата од 2025 година, советите за воведување алергени веќе направија целосен пресврт. До 2015 година, на родителите најчесто им се препорачуваше да го одложат воведувањето на високо ризични намирници како кикирики, јаткасти плодови, јајца и риба сè додека детето не наполни три години.
Потоа се појави студијата LEAP (Learning Early About Peanut Allergy) и сè се промени.
„Револуционерната студија LEAP од 2015 година докажа дека раното и редовно воведување кикирики кај бебињата е еден од најефикасните начини за намалување на ризикот од алергија“, вели Џексон. „Тоа ја трансформираше практиката на исхрана на доенчиња ширум светот.“
Како безбедно да се воведат кикирики во исхраната
За безбедно воведување кикирики, д-р Кристофер Париш, специјалист со тројна сертификација по алергологија, педијатрија и интерна медицина, советува да се почека додека бебето не наполни најмалку шест месеци.
„Тогаш развојно се подготвени за цврста храна“, објаснува Париш. „Како алерголог, силно им препорачувам на сите семејства да ги воведат деветте најчести алергени, особено кикириките, кај своите бебиња на возраст од четири до шест месеци. Алергените што најчесто се консумираат во домот се најважни за воведување и одржување во исхраната. Точното време зависи од тоа кога вашето бебе ќе биде развојно подготвено за цврста храна.“
