Респираторниот синцицијален вирус (РСВ) е една од најчестите причини за респираторни инфекции кај децата. Најчесто предизвикува симптоми слични на настинка, но понекогаш може да ги зафати белите дробови и дишните патишта, што доведува до проблеми со дишењето, особено кај бебиња и мали деца.
Кои се знаците и симптомите на РСВ?
Децата со РСВ може да имаат симптоми слични на настинка, како што се:
- затнат или растечен нос,
- болки во грло,
- блага главоболка,
- кашлица,
- покачена телесна температура,
- намален апетит, намален внес на храна и течности,
- општо чувство на слабост и болест.
Повеќето РСВ-инфекции се лесни и не бараат посебен медицински третман. Антибиотици не се користат, бидејќи РСВ е вирус, а антибиотиците делуваат само против бактерии
Понекогаш, РСВ-инфекцијата може да доведе до:
- бронхиолитис или пневмонија, особено кај предвремено родени бебиња, доенчиња помлади од 1 година и деца со заболувања на белите дробови (како астма), срцето или имунолошкиот систем,
- дехидратација.
Кога треба да се јавите на лекар?
Јавете се кај вашиот лекар ако детето:
- добие температура по настинка или има висока температура,
- има кашлица или други симптоми кои се влошуваат,
- има свиркање во градите (визинг),
- дише забрзано или отежнато,
- покажува знаци на дехидратација, како помал број мокри пелени од вообичаено.
Исто така, јавете се ако бебето е многу раздразливо или одбива доење или хранење со шише.
Побарајте итна медицинска помош ако детето:
- има сериозни тешкотии со дишењето,
- е многу поспано или тешко се буди,
- има усни или нокти кои изгледаат сино.
Дали РСВ е заразен?
РСВ е многу заразен вирус. Се пренесува преку капки што содржат вирус кога заразеното лице кашла или кива. Вирусот може да преживее и на површини (како маси или рачки на врати), како и на раце и облека. Луѓето можат да се заразат ако допрат контаминирана површина.
РСВ лесно се шири во училишта и градинки. Бебињата често се заразуваат кога постарите деца го носат вирусот дома. Речиси сите деца имаат РСВ-инфекција барем еднаш до двегодишна возраст.
РСВ-инфекциите најчесто се јавуваат од есен до пролет. Респираторните заболувања предизвикани од РСВ (како бронхиолитис или пневмонија) обично траат околу една недела, но некои симптоми, како кашлицата, можат да траат и неколку недели.
Може ли РСВ да се превенира?
Бидејќи РСВ лесно се шири преку допир со заразени лица или површини, редовното и темелно миење на рацете е клучно за превенција. Мијте ги рацете по контакт со лице кое има симптоми на настинка.
Децата од училишна возраст кои имаат настинка треба да избегнуваат контакт со помали браќа и сестри, особено со бебиња, додека не им поминат симптомите.
РСВ-вакцина се препорачува за сите бремени жени помеѓу 32. и 36. недела од бременоста, во периодот од септември до јануари. Вакцината го штити новороденчето од тешка РСВ-инфекција. Лекарите можат да дадат и инјекција со антитела против РСВ кај бебиња. Ова не е класична вакцина, туку обезбедува заштита неколку месеци.
Антителата може да се дадат кај:
- бебиња помлади од осум месеци, за време или непосредно пред РСВ-сезоната,
- деца од 8 до 19 месеци кои влегуваат во втората РСВ-сезона и имаат поголем ризик за тешка болест.
Ако мајката ја примила РСВ-вакцината за време на бременоста, бебето најчесто нема потреба од инјекција со антитела. Но, ако бебето е родено помалку од 2 недели по вакцинацијата на мајката, лекарот може да ја препорача инјекцијата за дополнителна заштита.
Кај децата, и други респираторни вируси, како грипот и КОВИД-19, можат да предизвикаат слични симптоми како оние на РСВ. Разговарајте со лекарот за да бидете сигурни дека детето ги примило сите препорачани вакцини.
Како се дијагностицира РСВ?
Лекарите најчесто поставуваат дијагноза врз основа на медицинска историја и клинички преглед. Кај многу деца не е потребно точно да се разликува РСВ од обична настинка.
Но, ако детето има други здравствени проблеми или потешки симптоми, може да се направи тест за РСВ. Тоа се прави со земање примерок од носниот секрет, со стапче или со аспирација.
Како се лекува РСВ?
Повеќето РСВ-инфекции се лесни и не бараат посебен медицински третман.
Антибиотици не се користат, бидејќи РСВ е вирус, а антибиотиците делуваат само против бактерии.
Кај бебиња и мали деца РСВ-инфекцијата може да биде потешка. Некои деца може да имаат потреба од болничко лекување за следење на дишењето и спречување дехидратација.
Домашна нега
- Погрижете се на детето да му биде удобно и овозможете му доволно одмор.
- Понудете му течности почесто, но во мали количини за да спречите дехидратација.
- Внимавајте со овлажнувачите: Избегнувајте топли парни овлажнувачи поради ризик од изгореници. Доколку користите ладен овлажнувач, чистете го секојдневно за да спречите појава на мувла и бактерии.
- Пред хранење, исчистете го носот на бебето со физиолошки раствор и аспиратор за да му олесните да дише додека пие.
Ако детето е премало да го дува носот, користете солен раствор (физиолошки раствор) и аспиратор за нос. Чистењето на носот на бебето пред да му понудите течности може да му го олесни пиењето.
За намалување на температурата и непријатноста користете парацетамол; ибупрофен може да се даде кај деца постари од 6 месеци; никогаш не давајте аспирин кај деца со вирусна инфекција (поради ризик од Рејев синдром) и не користете препарати против настинка без лекарски совет, бидејќи можат да бидат опасни за малите деца. (Kids Health)
