Настинка, грип и пневмонија (воспаление на белите дробови) се три болести кои многумина ги мешаат, а меѓу кои постојат клучни разлики. Додека настинката поминува сама по себе, пневмонијата може да биде сериозна закана за здравјето, особено за одредени ризични групи. Еве како да ги препознаете и кога е време да побарате лекарска помош.
НАСТИНКА: Постепен почеток, благи симптоми
Обичната настинка најчесто е предизвикана од риновируси, но можат да ја предизвикаат и коронавируси, аденовируси и бројни други вирусни причинители. Се пренесува преку контакт — со допирање заразени предмети или со ракување со инфицирано лице.
Симптомите се јавуваат еден до два дена по контактот со вирусот и обично вклучуваат:
- Благо пецкање или болка во грлото;
- Проѕирен секрет од носот (кој подоцна може да стане погуст);
- Затнат нос;
- Кашлица која во почетокот може да биде продуктивна, а подоцна станува сува;
- Повремено покачена температура и слабост.
Текот на болеста е постепен — заболените главно можат нормално да функционираат на работа или во училиште.
ГРИП: Нагол почеток и изразена исцрпеност
За разлика од настинката, грипот настанува одеднаш. Лицето може да се чувствува целосно здраво наутро, а веќе попладне да биде изразено болно. Карактеристични симптоми на грип се:
- Висока температура која често достигнува и до 40°C;
- Силна главоболка;
- Изразена малаксаност и исцрпеност;
- Силни болки во мускулите и зглобовите;
- Црвени и солзни очи.
Еден од карактеристичните симптоми што ја разликува пневмонијата од настинката е сувата кашлица која често се засилува ноќе, придружена со висока температура, болки во градите и отежнато дишење
Најголемата разлика во однос на настинката е степенот на општа слабост — лицата со грип имаат изразена потреба за мир и одмор, често не се способни за секојдневни активности и многу почесто отсуствуваат од работа.
ПНЕВМОНИЈА (ВОСПАЛЕНИЕ НА БЕЛИТЕ ДРОБОВИ): Кога симптомите не се безопасни
Воспалението на белите дробови или пневмонијата претставува воспаление на алвеолите, алвеоларните канали и малите бронхии. За поставување точна дијагноза, неопходно е да се направи рендгенска снимка на белите дробови. За разлика од настинката и грипот, пневмонијата поретко ги погодува инаку здравите лица — обично се јавува како последица на друга болест или ослабен имунитет.
Посебно се загрозени:
- Постарите лица;
- Хронично болните;
- Лицата на имуносупресивна терапија;
- Пушачите и потхранетите лица.
Еден од карактеристичните симптоми што ја разликува пневмонијата од настинката е сувата кашлица која често се засилува ноќе, придружена со висока температура, болки во градите и отежнато дишење.
Важно: Ризикот од пневмонија расте при сув воздух (затоа се препорачуваат навлажнувачи), но и поради пушењето, кое трајно ги оштетува заштитните механизми во дишните патишта.
Видови пневмонија
- Пневмонија стекната во заедница: Најчесто предизвикана од бактерии како стрептококи, хемофилус и стафилококи.
- Болничка пневмонија: Предизвикана од поотпорни болнички бактерии кај хоспитализирани пациенти.
- Вирусна пневмонија: Најчесто поврзана со вирусите на инфлуенца.
- Незаразна пневмонија: Настанува поради вдишување токсични супстанции, киселини или страно тело (аспирација).
Кога да побарате лекар?
Ако кашлицата трае подолго од десет дена, се засилува ноќе, придружена е со висока температура, болки во градите или отежнато дишење — не одложувајте. Брзата реакција е клучна за успешно лекување.
