![prim. d-r Ljilja Kojic](https://pedijatar.mk/wp-content/uploads/2019/05/prim.-d-r-Ljilja-Kojic-696x473.jpg)
ПИШУВА:
Прим. д-р Љиљана Којиќ
педијатар
♦♦♦♦♦♦♦
КАПЕЊЕ НА БЕБЕТО
Неколку години наназад препораките од страна на американските и европските педијатриски здруженија, кои се однесуваат на капењето на новороденчињата се сменети. Ова се однесува, како на периодот непосредно по раѓањето, додека бебето е се уште во родилиште, така и на периодот по заминувањето дома.
-
- Во родилиште се препорачува бебето да не се бања во првите 24 часа по раѓањето, а во средините во кои културолошки се инсистира на ритуално прво капење на новороденото по раѓањето, препораките се тоа да биде одложено барем 6 часа по раѓањето, а не веднаш.
- Препораката за капењето на бебето по заминувањето дома на американските и европските педијатриските здруженија вели бебето да се бања два до три пати максимум неделно.
![](https://pedijatar.mk/wp-content/uploads/2019/05/kapenje-12-750x416.jpg)
Објаснувањето кое ќе го најдете за оваа препорака на популарните сајтови е дека бањањето го нарушува заштитниот бариерен масен слој на кожата, како и кожниот микробиом, кој се состои од бактерии кои се корисни за сочувување на интегритетот на кожата.
Што се однесува до одложувањето на бањањето по раѓањето во родилиштата, освен ова дерматолошко објаснување има и друга, уште поважна причина: терморегулација.
Во периодот додека се уште не е отпадната папочната врвца, бебето може да се бања секој втор ден со пребришување, но со особено внимание на хигиената на наборите на кожата: под гушичката, под пазувите, во сите други набори (особено доколку е буцмасто), и секако најважно – во препоните и пеленската регија. Правилна хигиена на пеленската регија и нејзино редовно миење е императив од првиот ден по раѓањето
Имено бебињата, а особено предтерминските бебиња имаат голема телесна површина во однос на телесната маса (тој однос ќе се менува како што бебето расте), но поради тоа, како и поради релативната незрелост на терморегулациските механизми се исклучително термо-лабилни. Што значи тоа? Значи дека побрзо и полесно губат топлина, што всушност е многу ризично. Бебе кај кое температурата е ниска е во ризик од компромитирање на една од виталните функции-крвотокот. Затоа, капење на бебето веднаш по раѓањето го доведува бебето во ризик од ладење и циркулаторна компромитација, односно дестабилизирање на крвотокот. Поради тоа, навистина е важно да се одложи бањањето на бебето се до неговата потполна стабилност, а за тоа време ќе се развие на кожата и нормален микробиом.
Што се однесува пак до препораката за капење на бебето два до максимум три пати неделно – донекаде би можела да се прифати кај бебињата кои се мали за гестациската старост од истите причини: термо-лабилноста.
Кај терминските бебиња, оваа препорака би можела да се однесува само на периодот додека се уште не е отпадната папочната врвца, во кој е пожелно да се пази на папчето и да се одбегнува негово натопување, така што бебето се бања со покривање на папчето и не се потопува во вода. Поради тоа што не се потопува во вода, а се натопува, има ризик да се лади. Имено мокро тело кое не е потопено во топла вода се лади преку кожата (токму оваа особина ја користиме кога го ладиме детето при покачена температура – ја натопуваме кожата, која така намокрена полесно оддава топлина). Во тој период бебето може да се бања секој втор ден со пребришување, но со особено внимание на хигиената на наборите на кожата: под гушичката, под пазувите, во сите други набори (особено доколку е буцмасто), и секако најважно – во препоните и пеленската регија. Правилна хигиена на пеленската регија и нејзино редовно миење е императив од првиот ден по раѓањето.
![](https://pedijatar.mk/wp-content/uploads/2019/05/kapenje-9-750x498.jpg)
Секојдневно бањање
Но оној момент кога папчето потполно ќе отпадне, а тоа обично се случува една до три недели по раѓањето, навистина нема причина бебето да не се бања секојдневно. Зошто? Затоа што независно од тоа што бебето не се валка на класичен начин (не лази, не оди во кал и слично) бебето, сепак, не е чисто. Да токму така: бебешката кожа е нежна, но не е чиста.
♦ Прво, неретко по лицето бебето има „бебешки акни“, кои се резултат на хормонални влијанија од мајката.
♦ Второ, иако бебето во овој период не е многу активно, сепак се поти: цицањето за едно бебе е голем напор, при кој тоа се поти. Потта е со кисела содржина и помага на развојот на патогени микроорганизми (бактерии и габички), особено во кожните набори.
Оној момент кога папчето потполно ќе отпадне, а тоа обично се случува една до три недели по раѓањето, навистина нема причина бебето да не се бања секојдневно
♦ Трето, добар дел од бебињата се лигават што е сосема нормално, при што плунката се слева низ кожата на брадата, неретко токму во вратниот набор. Плунката, освен што е влажна, содржи ензими, кои ќе ја иритираат кожата и ќе погодуваат на развојот на инфекција.
♦ Четврто, при цицањето капки млеко се слеваат под брадата. Млекото, освен што е исто така влажно, содржи и млечна киселина, која ќе ја иритира нежната бебешка кожа, а содржи и шеќер-лактоза, кои се одлична подлога за развој на патогени микроорганизми.
![](https://pedijatar.mk/wp-content/uploads/2019/05/kapenje-3-750x501.jpg)
♦ Петто, урината содржи мочна киселина која ја нагризува бебешката кожа. Ако тука се додаде и пелената, која колку год и да е квалитетна и со голема апсорптивна моќ, сепак, делува оклузивно и ја задржува влагата до кожата, а го засилува неколкукратно нагризувачкото дејство на мочната киселина и така се развива амонијакалниот дерматит.
♦ Шесто, столиците на бебето се кисели и исклучително нагризувачки за кожата на бебето. Ова особено, кога се знае дека едно новороденче може да има и до шест столици на ден.
♦ Седмо, последно но не и најмалку важно: Бебињата, иако најпрвин негодуваат при првите „средби“ со водата, набрзо почнуваат навистина да уживаат во капењето. Тоа им е како еден пријатен спој помеѓу игра и спа-ритуал. Уживаат да плескаат со рачињата и ноџињата, да се шлапкаат. Капењето на нив делува исклучително смирувачки. Зошто тогаш да им го ограничиме тоа уживање?
![](https://pedijatar.mk/wp-content/uploads/2019/05/kapenje-5-750x500.jpg)
Напротив, штом отпадне комплетно, се исуши папчето, бебето можете да го потопите во вода целосно (за да не се лади), така што ќе го обгрнете околу рамениците со раката под неговата глава и рамења и ќе го фатите цврсто под пазувата на спротивната рака. Оваа положба, во која неговата глава и дел од рамениците лежат на вашата рака, на бебето ќе му даде слобода да ги движи рачињата и ноџињата слободно низ водата.
Набрзо капењето и целиот ритуал околу него ќе стане омилена активност на вашето бебе, и така ќе остане низ целото детство
Кадичката треба да е доволно голема да му обезбеди слобода на движење на екстремитетите. Водата во кадичката треба да е 37-38 0С, ни помалку ни повеќе од тоа. Во водата не треба да има многу сапуница, ниту пак купки кои многу пењат. Кадичката треба да ви е вам во висина на лактите, за да можете вие да имате поголема стабилност. Фротирската крпа со качулка и другите потребни ситници треба да ви се при рака. Бањањето не треба да трае предолго – максимално 10-12 минути. Потоа исплакнете го со чиста вода и веднаш исушете го со фротирката. Ако има сува кожа, намачкајте го со лосион или млеко за нега на бебешка кожа. Доколку вашето бебето има осетлива кожа, нема да згрешите ако изберете препарат за нега на атопична кожа. Ако, пак, нема – имате поголем избор.
Набрзо капењето и целиот ритуал околу него ќе стане омилена активност на вашето бебе, и така ќе остане низ целото детство.
ПОВЕЌЕ ОД ИСТИОТ АВТОР, ПРИМ. Д-Р ЉИЉАНА КОЈИЌ:
- Нема среќно бебе ако мајката е несреќна и преморена
- Глад, престегната пелена, грчеви, никнување на запчиња, „скок во растењето“- причини за силен плач кај малите бебиња
- МОРБИЛИТЕ НЕ СТИВНУВААТ. Жени кои планираат бременост не би смееле да останат бремени 4 недели по примање на ММР вакцина
- Како да одбегнете амонијакален дерматит кај бебето
- РОДИТЕЛИТЕ ПРАШУВААТ, ПЕДИЈАТРИТЕ ОДГОВАРААТ… Тазе прележана варичела не е пречка за вакцинирање со ММР
- Oдбраната од инфекции скоро и да не постои кај предвремено родените деца
- Секогаш ставајте го бебето да спие на грб
- Што треба да знаете ако сте родители на предвремено родено бебе? (1)
- Не го споредувајте вашето прематурче со бебињата-врсници на вашите пријателки кои се термински зрели новороденчиња (2)