„Мамо, ме боли стомакот.“
Реченица што многу родители ја слушаат често – особено наутро пред училиште или навечер пред спиење. И додека првата помисла најчесто е дека станува збор за вирус или физичка тегоба, експертите предупредуваат дека причината понекогаш може да биде – анксиозност.
Болката е вистинска, иако причината не е секогаш физичка
Една од најважните работи што родителите треба да ја разберат е дека детето не ја измислува болката. Дури и кога медицинските прегледи не покажуваат физички проблем, болката во стомакот може да биде сосема реална.
Постои силна поврзаност помеѓу мозокот и дигестивниот систем, позната како „gut-brain“ врска. Кога детето е под стрес или чувствува вознемиреност, телото реагира – а стомакот често е првиот што „зборува“.
Затоа децата кои се под притисок или емоционално преоптоварени често чувствуваат мачнина, болка во стомакот или потреба постојано да одат во тоалет.
Кога да се посомневате на анксиозност?
Одредени ситуации можат да бидат знак дека болката има емоционална позадина:
- се јавува пред училиште, тест или одредена активност
- се намалува кога детето останува дома
- најчесто се појавува наутро или во стресни ситуации
- нема медицинско објаснување по направените прегледи
Стручњаците објаснуваат дека децата често не знаат да кажат: „Вознемирен/а сум“, па телото го кажува тоа наместо нив.
Зошто токму стомакот?
Дигестивниот систем е исклучително чувствителен на емоции. Голем дел од невротрансмитерите кои влијаат на расположението се наоѓаат токму во цревата, па затоа стресот лесно предизвикува физички симптоми.
Кога детето доживува некоја ситуација како закана – училиште, социјален притисок или страв – телото активира реакција на стрес, што може да доведе до болка во стомакот, мачнина или губење апетит.
Најчести причини
Анксиозните болки во стомакот кај децата најчесто се поврзани со:
- училишен стрес и тестови
- страв од одвојување кај помалите деца
- притисок од врсници
- промени во рутината
- проблеми во семејството или друштвото
Што можат да направат родителите?
1. Сфатете го детето сериозно
Не ја потценувајте болката. Реченици како „Не ти е ништо“ можат дополнително да ја зголемат вознемиреноста.
2. Поврзете ги емоциите и телото
Објаснете му на детето дека понекогаш телото реагира кога сме загрижени или под стрес.
3. Одржувајте рутина
Избегнувањето училиште може краткорочно да помогне, но долгорочно често го влошува проблемот.
4. Разговарајте за тоа што го мачи
Обидете се да откриете дали причината е поврзана со училиште, другарчиња, оценки или некој страв.
5. Учете техники за смирување
Длабоко дишење, разговор и техники за релаксација можат многу да помогнат.
Ако симптомите траат подолго или влијаат на секојдневниот живот, разговор со психолог или терапевт може да биде од голема корист.
Кога треба да се јавите на лекар?
Иако анксиозноста е чест предизвикувач, важно е да знаете кога е потребен лекарски преглед. Побарајте помош ако детето има:
- силни или постојани болки
- повраќање, температура или крв во столицата
- губење тежина или апетит
Во најголем број случаи, болките не се сериозни, но повторувачките симптоми секогаш треба да се проверат.
Болката во стомакот кај децата понекогаш е многу повеќе од физички симптом – тоа може да биде начин на кој телото кажува дека детето е под стрес.
Кога ќе научиме внимателно да ги слушаме тие сигнали, многу полесно можеме да му помогнеме на детето да се чувствува безбедно и разбрано.
