Абрупција на плацентата настанува кога плацентата делумно или целосно се одвојува од матката. Најважно е навремено да се препознаат првите симптоми и веднаш да се побара помош од гинеколог. Добрата вест е дека ова не е честа појава и се јавува кај околу 1 % од бременостите.
Што е абрупција на плацентата?
Во текот на бременоста, плацентата е прицврстена за ѕидот на матката и преку папочната врвца го снабдува бебето со кислород и хранливи материи, а истовремено ги отстранува отпадните материи од неговата крв. Кај абрупцијата на плацентата, дотокот на кислород и хранливи материи до бебето се намалува или целосно се прекинува.
Поголема веројатност за појава на абрупција на плацентата има кај жени постари од 35 години, кои пушат или користат дроги за време на бременоста, кои носат близнаци или повеќеплодова бременост и кои имале абрупција на плацентата во претходна бременост
Оваа состојба е ретка, но може да биде многу опасна. Таа е една од најчестите причини за крвавење во втората половина од бременоста и може да го загрози и здравјето на мајката и на бебето.
Симптоми на абрупција на плацентата
Најчестите знаци вклучуваат:
- вагинално крвавење,
- ненадејна болка во стомакот или грбот,
- чувствителност или затегнатост на матката,
- контракции на матката,
- чувство дека бебето се движи помалку од вообичаено.
Во некои случаи крвавењето може да изостане затоа што крвта останува заробена помеѓу плацентата и ѕидот на матката. Понекогаш плацентата се одвојува постепено, при што може да се јавува повремено крвавење. Болката може да варира – од лесни грчеви до силни и ненадејни контракции.
Причини за абрупција на плацентата
Точната причина за абрупцијата на плацентата не е позната, но најчесто може да настане поради:
- траума или повреда на стомакот,
- нагло губење на плодовата вода.
Ризикот е поголем и кај трудници кои имаат:
- покачен крвен притисок,
- прееклампсија,
- нарушувања на згрутчувањето на крвта,
- миоми на матката.
Оваа состојба не се лекува со лекови, туку најчесто бара внимателно следење, мирување или предвремено породување кога тоа е неопходно
Поголема веројатност за појава има и кај жени:
- постари од 35 години,
- кои пушат или користат дроги за време на бременоста,
- кои носат близнаци или повеќеплодова бременост,
- кои имале абрупција на плацентата во претходна бременост.
Како се дијагностицира абрупцијата на плацентата?
Абрупцијата се дијагностицира врз основа на симптомите и гинеколошкиот преглед. Гинекологот ќе ја процени чувствителноста и напнатоста на матката, а може да препорача и дополнителни испитувања, како анализи на крвта и урината и ултразвучен преглед. Конечната дијагноза се поставува врз основа на сите наоди и со следење на срцевата работа на бебето. Во зависност од тежината на состојбата, постојат три степени на абрупција:
Прв степен
Се јавува помало крвавење, мал број контракции и нема знаци на загрозеност на бебето. Најчесто станува збор за делумно одвојување на плацентата.
Втор степен
Се јавува пообилно крвавење и можни знаци дека бебето е загрозено.
Трет степен
Се карактеризира со обилно крвавење, постојани контракции, силна болка во стомакот и низок крвен притисок кај мајката. Во најтешките случаи може да дојде и до смрт на плодот.
Абрупција на плацентата е состојба во бременоста при која плацентата се одвојува од ѕидот на матката. Станува збор за сериозна компликација која најчесто се јавува во третиот триместар. Доколку не се препознае навреме, може да биде опасна бидејќи бебето може да остане без доволно кислород и хранливи материи
Лекување на абрупција на плацентата
Третманот зависи од тежината на состојбата и од гестациската возраст на бременоста. Кај поблага абрупција, ако срцевите отчукувања на бебето се нормални и е прерано за породување, трудницата најчесто се хоспитализира за внимателно следење на состојбата. Доколку крвавењето престане и состојбата на бебето остане стабилна, можно е продолжување на мирувањето во домашни услови.
Кога бременоста е доволно напредната, најбезбедно решение е породувањето. Тоа може да биде вагинално или со итен царски рез доколку постојат знаци на загрозеност на бебето. При поголема загуба на крв, на мајката може да ѝ биде потребна трансфузија.
Заклучок
Абрупцијата на плацентата е ретка, но сериозна компликација во бременоста. Затоа е важно веднаш да се реагира при појава на контракции, болки или крвавење. Врз основа на прегледот, ултразвукот и дополнителните испитувања, гинекологот ќе утврди дали станува збор за делумна или целосна абрупција и ќе го одреди понатамошниот третман. Оваа состојба не се лекува со лекови, туку најчесто бара внимателно следење, мирување или предвремено породување кога тоа е неопходно.
